Kalp, iki akciÄŸer arasında, göğüs boÅŸluÄŸunun ön bölümünde (bu bölüme ön mediyastin denir), diyaframın üstünde ve göğüs kemiÄŸinin (sternum) arkasında yer alır. Kalbin yaklaşık 1/3′ü beden orta çizgisinin sağında, yaklaşık 2/3′ü de solundadır.
BİÇİM VE YÖNÜ
Kanı porppalayan organ olan kalp, içi boş bir kastır. Genel görünüşü, büyük ekseni aşağı, öne ve sola bakan bir üçgen piramide benzer. Böylece ucu, sola dönük olarak diyafram üstünde durur (bu eksen değişmez değildir; kişiden kişiye değişir).
BOYUTLARI VE AÄžIRLIÄžI
Kalp yaklaşık olarak bir yumruk hacmindedir; erkekte 270 gr, kadında 260 gr ağırlığındadır.
RENK VE KIVAMI
Rengi kırmızımsı olan kalbin, kıvamı oldukça serttir.
İncelerken ilk bakışta şunlar ayırdedilir:
— arkada kulakçık bölgesi: 2 kulakçık (bu bölümün çeperleri incedir);
— önde karıncık bölgesi: 2 karıncık (bu bölümün çeperleri daha kahndır).
Ayrıca bu 2 bölge, kalp damarlarının oluşturduğu bir olukla aynlan ve gerek fizyolojik, gerekse anatomik açıdan farklı olan sağ ve sol kalbe ayrıhr. Dış yüzündeki oluklar, kalbin 4 boşluğa bölünüşüne uyarlar. Karıncıklar ve kulakçıklar arasındaki oluk karıncıklan ve kulakçıkları, karıncıklararası oluk iki karıncığı, tabandan geçen kulakçıklararası oluk ise iki kulakçığı birbirinden ayırır. Bu oluklar, kalp damarlannın içinden geçtiği yağ dokusu ile örtülmüşlerdir.
KALBİN TUTUNMA ARAÇLARI
Kalbin örtüleri ile ilişkileri
Kalp ile damarlarının başlangıcı, kalp dışzarı (perikard) adı verilen bir keseyle çevrilmiştir.
Kalp dışzarı, dolayısıyle kalp, göğüs kemiğine (göğüs kemiğikalp dışzarı bağı), omurlara (omur kalp dışzarı bağı) ve diyaframa (diyafram kalp dışzarı bağı) giden bağlarla komşu organlara bağlıdır. Ayrıca, birkaç lif, kalp dışzarım soluk borusuna (trachea) bronşlara ve yemek borusuna (oesophagus) bağlar.
ANATOMÄ°K KOMÅžULUKLARI
Kalbin kalp dışzarı aracılığıyla anatomik konışuluklan
Piramide benzeyen biçiminden dolayı kalp, 3 yüzü ve tabanı ile bağlantı kurar. Ön yüzü (ya da
Kalbin yeri. — 1. Soluk borusu. — 2. Yemek borusu. — 3. Omurga — kalp dışzarı arası bağ. — 4 . Göğüs kemiği. — kalp dışzarı arası üst bağ. — 5. Diyafram kalp dışzarı arası sağ bağ. — 6. Göğüs feemiği kalp dışzarı arası alt bağ. — 7. Diyafram kalp dışzarı arası ön bağ. — 8. ûiyafram.
göğüs kemiğikaburga yüzü) 2!den 4. kaburgalar arası aralığa kadar göğüs kemiği (sternum) ve kaburgalar ile, göğüs iç atardamarları ile, akciğer zannın oluşturduğu bir kese (ve kapsadığı akctğer bölümüyle) ile, en yukarıda da timüs ile komşudur.
Alt yüzü (ya da diyafram yüzü) diyaframın üstünde durur. Sol yan yüzü (ya da akciğer yüzü) sol akciğerin mediyastin yüzü ile, diyafram sol siniri ile ve bu sinire eşlik eden diyafram üstü damarlarıyla, tabanın sol bölümü yemek borusu ile, 10. kafa siniri çifti (Vagus sinirleri) ile ve soluk borusubronşlararası lenf düğümleriyle komşudur.
Sağ bölümü ise, sağ akciğerin mediyastin yüzü ve diyafram sağ siniri ile komşudur.
Kalbin ve deliklerinin göğüs kafesi ön çeperi üstüne izdüşümü
Genellikle kalbin izdüşümü, bir dörtkenara benzer. Bu dörtkenann her iki üst açısı, 2. kaburgalararası arahkta, göğüs kemiğinin yan kenannın l sm uzağındadır. Sağ alt açısı sağ 6. kaburgalararası aralıkta, sol alt açısı sol 5. kaburgalararası aralıkta ve beden orta çizgisine 8 sm uzakhktadır.
Kalp deliklerinin izdüşümü çok iyi belirlenmiş noktalara uyar. Ancak, bu izdüşüm bölgeleri, daha ilerde betimleyeceğimiz dinleme odaklarına uymaz.
KALBIN IÇ YAPISI BÎR KESÎTÎN GÖRÜNÜMÜ
Uzunlamasma bir kesit, kalbin 4 boşluktan oluştuğunu gösterir. Bunlardan sağ kulakçık ve sağ karıncık sağ kalbi, sol kulakçık ve sol karıncık sol kalbi oluştururlar. Her kulakçık kendi karıncığı ile kulakçıkkanncıkarası bir delikle ilişki kurar. Sağ ve sol kalpler arasında ilişki yoktur.
Bu boşlukların çeperlerinin kalmlıkları değişlktir: Kulakçıklarda ince, kanncıklarda, özellikle sol kanncıkta, oldukça kalındırlar.
Kanncıklar
Sağ ve sol karıncığın bazı ortak özellikleri vardır. Bir üçgen piramit biçimindedirler. İç çeperlerinde kas çıkıntılan vardır. Bu çıkıntılar 3 sınıfa aynlırlar:
— 1. sınıftan kas çıkıntılan kalbin sütunlarıdır; bir koni biçimindedirler ve tepelerinden kulakçıklarkarıncıklararası deliklerdeki kapaklara uzanan kirişsi uzantılar (kiriş telleri) doğar. Bu uzantılar da direnç ve büyüklüklerine göre kendi aralannda 3 sınıfa ayrıhrlar: 1. sınıftan olanlar en kalınları, 3. sınıftan olanlar en inceleridir;
— 2. sınıftan kas çıkıntıları, daha basıktırlar ve her iki uçları ile karıncık iç çeperine tatunurlar.
— 3. sınıftan kas çıkıntılan iç çeper üstündeki yalın kabartılardır.
Karıncık boşluklarından her birinin 2 deliği vardır. Kan karıncık içine kulakçıklarkarıncıklararası deliklerden (ikili kapak deliğinden ya da üçlü kapak deliğinden) girer, sonra aort deliği (sol kalpte) ya da akciğer atardamarı deliği (sağ kalpte) aracılığıyla atılır. Kan akımı kapaklardan yalmzca bir yönde geçebilir.
Görüldüğü gibi sol karıncıkta iki delik vardır:
Aort deliği; sol karıncıkkulakçıkarası delik ya da ikili kapak (mitral) deliği.
Aort deliÄŸi yuvarlaktır, çevresi, 6570 mm’dir. GevÅŸeme döneminde yarımay biçimi 3 aort kapakçığıyla kapanır.
Ä°kili kapak (mitral) deliÄŸi halka biçimindedir; çevresi kadında 90 mm, erkekte 110 mm’dir. Biri büyük, öteki küçük iki kapakçıktan oluÅŸan ikili kapakla (mitral) kapanır.
Sağ karıncıkta akciğer atardamarı deliği ile sağ kulakçıkkanncıkarası delik ya da üçlü kapak (triküspid) deliği bulunur.
AkciÄŸer atardaman deliÄŸi yuvarlaktır, çevresi 6570 mm’dir. GevÅŸeme döneminde yarımay biçimi 3 atardamar kapakçığıyla kapanır.
Üçlü kapak (triküspid) deliÄŸi aÅŸağı yukarı yuvarlaktır; çevresi kadında 105 mm, erkekte 120 mm’dir. Üçgen biçimi 3 kapakçıktan oluÅŸan üçlü kapakla (triküspid) kapanır.
Kulakçıklar
Kulakçıklar karıncıklann arkasında yer alırlar; daha küçük ve küb biçimindedirler. Çeperleri ince ve pürüzsüzdür ve yalnızca 2. ve 3. sınıftan birkaç kas çıkıntısı kapsarlar.
Sağ kulakçığın çeperlerinde çeşitli kabarıklık
la) ve girintiler vardır; bunlar arasında en çok ak lda tutulması gereken, oval çukurdur (fossa ovılis). Bu oluşum, iç çeperin üstünde yer alan bir çıY tnazla sonlanan bir girintidir. Dölütte kulakçıklaı burada, Botal deliği denen bir delik aracılığıyla ilişkili durumdadırlar. Normalde, doğumda bu delik kapamr. Bazen anormal olarak az ya da çok öm mli bir kulakçıklararası kan geçişi varolabilir. Sağ kulakçıkta birçok delik vardır:
— üst çeperi düzeyinde üst ana toplardamar del iği;
— alt çeperi düzeyinde alt ana toplardamar del ği ve bu deliğin yanında kalp toplardamarları sinis deliği;
— ön çeperi kaplayan sağ kulakçıkkarıncıkaresı delik.
Sol kulakçığın çeperlerinde, oval çukurun buluniuğu bölge (iç çeperde) dışmda pek az çıkıntı var iır.
Sol kulakçığın arka çeperinde 4 akciğer toplardamarının ağızları, ön çeperinde de sol kulakçıkkarıncıkarası delik yer alır.
KALBÄ°N YAPISI
Kalp temelde kalp kası (miyokard) denen çok kalın bir kas gömleğinden oluşur. Bu oluşumun iç yüzü kalp içzarı (endokard) denen irıce parlak ve kendisine yapışık bir zarla döşenmiştir. Ayrıca kalp, kalp dışzarı (perikard) denen bir kılıfla çevrelenmiştir. Kalp kasını oluşturan çizgili kas lifleri, öteki çizgili kaslardan farklıdır. Bu liflerin tümü, kanncıkların tabanında bulunan ve kalbin çatısmı oluşturan lifsi bir oluşumdan başlarlar.
Bununla birlikte kalp kası içinde düğüm biçiminde (bu nedenle bunlara düğümsü doku denir) özel kas dokusu bölgeleri vardır; bu düğümler iki ana dala bölünen bir demetle devam eder. Daha sonra bu iki ana dalın çatallaşması ile oluşan daha küçük dallar, kanncık çeperi içinde yollannı sürdürürler. Düğümsü dokunun hücreleri iğ biçiminde kas hücreleridir ve ritmik» olarak kasılma özel. liği taşırlar. Bu bütünün görevi, kalp kasının tüm olarak kasılmasını sağlamaktır. İletim yollannı oluşturan düğümsü doku, ancak peşpeşe diziler halinde yapılan dokubilim kesitleriyle iyice görülebjlir. Bu iletim yolları, Keith ve Flack düğümü, kulakçıklararası bölmede bulunan AschoffTawara düğümü ve karıncıklararası bölme içinde His demetinden oluşur.
" Kalbin anatomisi makroskopik anatomi kalbin anatomisi yeri "
Ozgunuz yorumlara kapali